सम्पादकीय

नववर्ष २०८३ को शुभकामना सहित न्याय, सामाजिक परिवर्तन र जिम्मेवार पत्रकारिताप्रति अपेक्षा

सम्पादकीय

नववर्ष २०८३ को पावन अवसरमा सम्पूर्ण पाठकवर्ग, ग्राहकवर्ग, न्याय क्षेत्रका कार्यकर्ताहरू, सामाजिक अभियन्ताहरू तथा देश–विदेशमा रहनु भएका सबै नेपाली दाजुभाइ तथा दिदीबहिनीहरूमा हार्दिक मंगलमय शुभकामना व्यक्त गर्दछौँ। नयाँ वर्ष केवल पात्रो परिवर्तनको संकेत मात्र होइन, यो विगतका कमजोरीहरूबाट सिक्दै उज्यालो भविष्यतर्फ अघि बढ्ने संकल्प गर्ने ऐतिहासिक अवसर पनि हो। यस अवसरमा हामीले समाज, राजनीति, न्याय प्रणाली र मानव अधिकारको अवस्थालाई गम्भीरतापूर्वक समीक्षा गर्न आवश्यक छ।
आजको नेपाली समाज विभिन्न चुनौतीहरूबाट गुज्रिरहेको छ। विशेषगरी सामाजिक अन्याय, राजनीतिक अस्थिरता, गरिबी, बेरोजगारी, घरेलु हिंसा तथा लैङ्गिक विभेद जस्ता समस्याहरू अझै पनि गम्भीर रूपमा विद्यमान छन्। यस्ता समस्याहरू केवल व्यक्तिगत नभई सामाजिक संरचनासँग जोडिएका छन्। त्यसैले समाधान पनि व्यक्तिगत प्रयास मात्र नभई सामूहिक र संस्थागत हुनुपर्छ।
न्याय प्रणालीमा कार्यरत न्यायकर्मी, कानुन व्यवसायी तथा सुरक्षाकर्मीहरूको भूमिका समाजमा शान्ति, न्याय र विश्वास कायम गर्न अत्यन्तै महत्वपूर्ण हुन्छ। तर कतिपय अवस्थामा ढिलासुस्ती, पहुँचको असमानता तथा कमजोर अनुसन्धान प्रक्रियाका कारण पीडितले समयमै न्याय पाउन नसकेको गुनासो बढ्दै गएको छ। यसले न्यायप्रतिको विश्वास कमजोर बनाउने खतरा बढाएको छ। त्यसैले न्याय प्रणालीलाई अझ छिटो, पारदर्शी र पीडितमुखी बनाउन सुधार अपरिहार्य छ।
घरेलु हिंसा आजको समाजको अर्को गम्भीर समस्या हो। घर, जुन सुरक्षा र प्रेमको प्रतीक हुनुपर्ने हो, त्यही ठाउँमा धेरै महिला, बालबालिका र ज्येष्ठ नागरिकहरू असुरक्षित महसुस गरिरहेका छन्। घरेलु हिंसाका घटनाहरू धेरैजसो बाहिर आउन नसक्ने अवस्था अझै पनि विद्यमान छ। सामाजिक लाज, डर र आर्थिक निर्भरता जस्ता कारणले पीडितहरू मौन बस्न बाध्य छन्। यस्तो अवस्थाको अन्त्यका लागि सचेतना, कानुनी सशक्तीकरण र समुदाय स्तरमा निगरानी आवश्यक छ।
राजनीतिक क्षेत्रमा देखिने अस्थिरता, दलगत स्वार्थ र विकास योजनामा हुने ढिलाइले पनि जनताको जीवनमा प्रत्यक्ष असर पारेको छ। विकासका नाममा गरिने आश्वासनहरू धेरैजसो कागजमै सीमित हुने अवस्था छ। जनताको आधारभूत आवश्यकता शिक्षा, स्वास्थ्य, रोजगारी र पूर्वाधार विकास अझै पनि अपेक्षित स्तरमा पुग्न सकेको छैन। यस सन्दर्भमा राजनीतिक नेतृत्वले जिम्मेवारी र जवाफदेहितालाई प्राथमिकतामा राख्नुपर्छ।
यसै सन्दर्भमा पत्रकारिता क्षेत्रको भूमिका अझ महत्वपूर्ण हुन्छ। पब्लिक प्रेस जस्ता सञ्चार माध्यमहरूले समाजका यथार्थ समस्याहरू उजागर गर्दै पीडितको आवाजलाई सार्वजनिक गर्ने कार्य गर्दै आएका छन्। जिम्मेवार पत्रकारिताले मात्र समाजलाई सही दिशा दिन सक्छ। अतः पत्रकारितालाई संवेदनशील, निष्पक्ष र सत्यमा आधारित बनाउन आवश्यक छ।
हामीले नववर्ष २०८३ लाई केवल उत्सवको रूपमा नभई परिवर्तनको संकल्पका रूपमा लिनुपर्छ। समाजमा विद्यमान अन्याय, अत्याचार र असमानताको अन्त्य गर्न सबै क्षेत्र एकजुट हुन आवश्यक छ। नागरिक, सरकार, न्याय क्षेत्र, सञ्चार माध्यम र सामाजिक संघसंस्थाहरूबीच सहकार्य बढाउनु आजको आवश्यकता हो।
समाज परिवर्तनको मूल आधार चेतना हो। जबसम्म नागरिक सचेत हुँदैनन्, तबसम्म कुनै पनि नीति वा कानुन प्रभावकारी बन्न सक्दैन। त्यसैले शिक्षा, सूचना र सञ्चारको पहुँचलाई विस्तार गर्नु अत्यन्त जरुरी छ। विशेषगरी ग्रामीण तथा पिछडिएका क्षेत्रमा सचेतना कार्यक्रमहरू सञ्चालन गरी अधिकार र कर्तव्यबारे जानकारी दिनु आवश्यक छ।
अन्त्यमा, नववर्ष २०८३ ले सबै नेपालीहरूमा नयाँ आशा, नयाँ ऊर्जा र नयाँ सोचको विकास गरोस् भन्ने कामना गर्दछौँ। न्याय, समानता, मानवता र सामाजिक सद्भाव कायम गर्दै समृद्ध नेपालको सपना साकार पार्न सबैको साझा प्रयास आवश्यक छ। पीडितले न्याय पाउने, कमजोरले संरक्षण पाउने र सबै नागरिकले सम्मानपूर्वक बाँच्न पाउने समाज निर्माण गर्नु नै हाम्रो साझा लक्ष्य हुनुपर्छ।
यसै अपेक्षासहित सम्पूर्णमा फेरि पनि नववर्ष २०८३ को हार्दिक मंगलमय शुभकामना व्यक्त गर्दछौँ।

पब्लिक प्रेस न्यूजडेस्क

"पब्लिक प्रेस न्यूज डेस्क" यस अनलाइन पोर्टलको आधिकारिक समाचार इकाई हो। यो न्यूज डेस्कले मुख्यतया मधेश प्रदेश, विशेष गरी सप्तरी जिल्ला र आसपासका राजनीतिक, सामाजिक, धार्मिक तथा समसामयिक घटनाहरूलाई समेट्ने गर्दछ।

जवाफ लेख्नुहोस्

तपाईँको इमेल ठेगाना प्रकाशित गरिने छैन। अनिवार्य फिल्डहरूमा * चिन्ह लगाइएको छ

Back to top button